Qozog'iston β dashtlar va yer osti boyliklari o'lkasi
Ko'chmanchi chorvador an'analari, dombra va beshbarmoq madaniyatning o'zagi bo'lib qolgan. Iqtisodiyot neft, uran va rangli metallarga tayanadi, Baykonur kosmodromi ham shu hududda.
Geografiya
Qozog'iston Markaziy Osiyoda joylashgan va dunyodagi eng katta quruqlik bilan o'ralgan davlat hisoblanadi. Hududi bo'yicha yer yuzidagi eng yirik mamlakatlar o'nligiga kiradi.
Uning bir qismi Yevropada, katta qismi Osiyoda joylashgan. Qo'shnilari β Rossiya, Xitoy, O'zbekiston, Qirg'iziston va Turkmaniston.
Tabiat va iqlim
Iqlim keskin kontinental: qishi uzoq va sovuq, yozi issiq. Ichki hududlarda harorat farqi juda katta.
Landshaftning katta qismini dasht va yarim cho'l egallaydi. Sharqda tog'lar, g'arbda Kaspiy dengizi bo'yi pasttekisligi joylashgan. Orol dengizining qurishi mintaqadagi eng jiddiy ekologik muammolardan biri.
Tarix
Bu dashtlarda asrlar davomida ko'chmanchi chorvador xalqlar yashagan. Ular otda yurish va chorvachilikka asoslangan turmush tarzini shakllantirgan.
Buyuk ipak yo'lining shimoliy tarmoqlari shu hududdan o'tgan. Keyinchalik yerlar Rossiya imperiyasi, so'ng Sovet Ittifoqi tarkibiga kirdi. Qozog'iston 1991-yilda mustaqillikka erishdi.
Poytaxt va shaharlar
Ostona β poytaxt, u 1997-yilda Olmaotadan ko'chirilgan. Zamonaviy me'morchiligi bilan ajralib turadi.
Olmaota eng yirik shahar va iqtisodiy markaz bo'lib qolmoqda. Shimkent janubdagi yirik shahar, Aqtov esa Kaspiy bo'yidagi port.
Til va din
Davlat tili β qozoq tili, u turkiy tillar oilasiga mansub va o'zbek tiliga yaqin. Rus tili rasmiy muomalada keng qo'llaniladi.
Aholining aksariyati musulmon. Mamlakatda ko'p millatli tarkib shakllangan, turli diniy jamoalar yonma-yon yashaydi.
Madaniyat
An'anaviy madaniyatda ot, kigiz uy va dombra alohida ramziy ma'noga ega. Xalq og'zaki ijodi va aytis san'ati bugun ham saqlanib kelmoqda.
Milliy taomlar orasida beshbarmoq va qimiz mashhur. Navro'z bahorda keng nishonlanadi.
Iqtisodiyot
Iqtisodiyot asosini neft, gaz, uran, ko'mir va rangli metallar tashkil etadi. Mamlakat uran qazib chiqarish bo'yicha dunyoda yetakchi o'rinlardan birini egallaydi.
Baykonur kosmodromi hududda joylashgan. Transport yo'liga aylanish, ya'ni Yevropa bilan Osiyo o'rtasidagi yuk oqimini o'tkazish muhim yo'nalish hisoblanadi.
O'zbekiston bilan aloqalar
Qozog'iston O'zbekistonning eng yirik savdo hamkorlaridan biri va yaqin qo'shni. Ikki davlat mintaqaviy masalalarda birga ishlaydi.
Chegara orqali yo'lovchi va yuk qatnovi jadal. Tillar yaqinligi va umumiy tarix madaniy aloqalarni mustahkamlaydi.